Kabotaż
Przewóz między dwoma miejscami w obrębie jednego państwa UE wykonany przez przewoźnika z innego kraju członkowskiego.
ZmianyWPrawie monitoruje proces legislacyjny — to nie jest porada prawna. Treści mają charakter informacyjny i edukacyjny. Stan prawny zmienia się w czasie; zawsze weryfikuj w oficjalnym źródle (Sejm, RCL, ISAP, EUR-Lex) lub skonsultuj się z prawnikiem.
Kabotaż to jedno z bardziej regulowanych pojęć w unijnym prawie transportowym. Pakiet Mobilności ustawił dla niego ścisłe ramy: ile operacji wolno wykonać, w jakim czasie i jakie dokumenty muszą być w kabinie. Dla polskich przewoźników, którzy dużo jeżdżą po UE, kabotaż to jeden z najczęściej kontrolowanych obszarów.
Definicja
Kabotaż w transporcie drogowym to krajowy przewóz zarobkowy wykonywany na terytorium państwa przyjmującego przez przewoźnika, który ma siedzibę w innym państwie członkowskim UE. Mówiąc wprost: ciężarówka z polską plandeką jedzie z towarem z Niemiec do Niemiec — to jest kabotaż. Ładunek nie przekracza granicy.
Limity — zasada 3/7
Pakiet Mobilności utrzymał zasadę, którą rynek zna jako 3/7: przewoźnik może wykonać maksymalnie trzy operacje kabotażowe w ciągu siedmiu dni od ostatniego rozładunku transportu międzynarodowego, który przywiózł go do państwa przyjmującego.
Dodatkowo wprowadzono cooling off — czterodniową przerwę, podczas której po zakończeniu cyklu kabotażu pojazd nie może wrócić do kabotażu w tym samym państwie. To środek przeciwko tzw. systematycznemu kabotażowi (quasi-stałej obecności przewoźnika zagranicznego w jednym rynku).
Co się liczy jako jedna operacja
Jedna operacja kabotażowa obejmuje:
- jeden pełny rozładunek u jednego lub wielu odbiorców, jeśli towar pochodzi z tego samego cyklu załadunku,
- lub jeden pełny załadunek u jednego lub wielu nadawców (w ramach tej samej operacji).
Kluczowe: operacja to jeden ciąg przewozowy, nie pojedyncze przystanki. Trzy stopy u różnych odbiorców w ramach jednej trasy — to jedna operacja. Trzy osobne przewozy z różnymi dokumentami — to trzy operacje.
Zmiany dla firm transportowych — alert z wyprzedzeniem
Plan branżowy dla firm transportowych śledzi Pakiet Mobilności, ustawę o transporcie drogowym, kabotaż, tachograf i cooling off. 3 dni za darmo.
Wypróbuj plan dla transportuDokumenty i kontrola
Podczas kontroli drogowej kierowca powinien mieć dostęp do:
- listu przewozowego CMR dla przewozu międzynarodowego, który upoważnił do kabotażu,
- dokumentów dla każdej operacji kabotażowej — CMR krajowy lub e-CMR,
- tachografu z zapisem czasu pracy (w pojazdach ≥3,5 t).
Brak dokumentów potwierdzających wjazd międzynarodowy oznacza, że operacje krajowe mogą zostać zakwalifikowane jako niedozwolony kabotaż z sankcjami finansowymi.
Sankcje za naruszenie limitów
Wysokości sankcji ustala prawo państwa, w którym wykryto naruszenie. W Polsce kontrole kabotażu wykonuje Inspekcja Transportu Drogowego. Najczęstsze podstawy prawne to rozporządzenia UE 1072/2009 oraz 2020/1055 (Pakiet Mobilności), a po stronie polskiej — ustawa o transporcie drogowym. Dokładne stawki i tryb odwoławczy sprawdzaj w aktualnym stanie prawnym — zmieniają się wraz z nowelizacjami.
Najczęstsze pytania
Co to jest kabotaż?
Kabotaż to krajowy przewóz zarobkowy wykonywany na terenie państwa UE przez przewoźnika z innego państwa członkowskiego. W skrócie: polska firma transportowa wykonująca przewóz towaru między dwoma punktami we Francji wykonuje kabotaż we Francji.
Ile operacji kabotażowych można wykonać?
Maksymalnie trzy operacje w ciągu siedmiu dni od ostatniego rozładunku przewozu międzynarodowego, który przywiózł pojazd do państwa przyjmującego. Po wyczerpaniu tej puli obowiązuje czterodniowy okres cooling off, w którym pojazd nie może wrócić do kabotażu w tym samym państwie.
Co to jest cooling off w kabotażu?
To czterodniowa przerwa po zakończeniu cyklu kabotażowego, wprowadzona Pakietem Mobilności. W tym czasie pojazd nie może wykonywać operacji kabotażowych w państwie, w którym właśnie zakończył cykl. Celem jest ograniczenie tzw. systematycznego kabotażu.
Czym różni się kabotaż od transportu międzynarodowego?
Transport międzynarodowy przekracza granicę — towar jedzie z państwa A do państwa B. Kabotaż to przewóz wewnątrz jednego państwa, ale wykonywany przez przewoźnika z innego państwa UE. Sam wywóz towaru z Niemiec do Polski to transport międzynarodowy; kolejny przewóz z Gdańska do Warszawy wykonany przez niemiecką ciężarówkę — to kabotaż w Polsce.
Jakie dokumenty muszą być w kabinie podczas kabotażu?
CMR przewozu międzynarodowego, który upoważnił do wjazdu i uruchomienia kabotażu, CMR krajowy dla każdej operacji kabotażowej, zapisy tachografu. Coraz częściej akceptowany jest elektroniczny CMR (e-CMR). W Polsce kontrolę wykonuje Inspekcja Transportu Drogowego.
Czy Pakiet Mobilności zmienił limity kabotażu?
Podstawowa zasada 3/7 pochodzi z rozporządzenia 1072/2009 i została utrzymana. Pakiet Mobilności (rozporządzenie 2020/1055) dołożył cooling off, zaostrzył wymogi dokumentacyjne oraz wprowadził obowiązek powrotu pojazdu do bazy co 8 tygodni. Szczegóły zmieniały się etapami w latach 2020-2022.
Transport drogowy — co się zmienia w UE i w Polsce
Dziennik zmian dla firm transportowych: rozporządzenia UE, ustawy krajowe, rozporządzenia Ministra Infrastruktury. Dziennie na maila, z linkami do EUR-Lex i ISAP.
Zobacz plany