Świadectwo energetyczne

Świadectwo charakterystyki energetycznej to dokument określający charakterystykę energetyczną budynku lub jego części (lokalu) — czyli zapotrzebowanie na energię niezbędną do ogrzewania, wentylacji, przygotowania ciepłej wody, a w określonych przypadkach chłodzenia i oświetlenia. Świadectwo zawiera wskaźniki opisujące zużycie energii oraz zalecenia dotyczące poprawy efektywności energetycznej. Zasady jego sporządzania i przekazywania określa ustawa o charakterystyce energetycznej budynków.

Świadectwo charakterystyki energetycznej wchodzi w grę m.in. w następujących sytuacjach:

• Sprzedaż budynku lub lokalu — świadectwo przekazuje się nabywcy,
• Najem budynku lub lokalu — świadectwo przekazuje się najemcy,
• Oddanie budynku do użytkowania — w określonych przypadkach,
• Przy umowach zawieranych w formie aktu notarialnego kopia świadectwa jest dołączana do aktu,
• W ogłoszeniach o sprzedaży lub najmie podaje się wskaźniki z świadectwa, jeśli zostało ono sporządzone.

Istnieją wyłączenia — niektóre kategorie budynków (np. wybrane obiekty zabytkowe, kultu religijnego czy o bardzo małej powierzchni) nie wymagają świadectwa. Zakres wyłączeń określa ustawa.

Świadectwo charakterystyki energetycznej sporządza osoba wpisana do wykazu prowadzonego przez ministra właściwego do spraw budownictwa — wykaz osób uprawnionych jest jawny. Sporządzone świadectwa trafiają do centralnego rejestru charakterystyki energetycznej budynków.

Świadectwo jest ważne 10 lat od dnia sporządzenia. Traci jednak ważność wcześniej, jeśli w budynku lub lokalu przeprowadzono roboty budowlano-instalacyjne, w wyniku których zmieniła się jego charakterystyka energetyczna — wtedy potrzebne jest nowe świadectwo. Nowelizacja przepisów obowiązująca od 2023 r. wzmocniła obowiązek przekazywania świadectwa nabywcy lub najemcy oraz dołączania go do aktu notarialnego.

Polskie przepisy o charakterystyce energetycznej budynków wdrażają unijną dyrektywę w sprawie charakterystyki energetycznej budynków (EPBD — Energy Performance of Buildings Directive). Dyrektywa wyznacza kierunek: poprawę efektywności energetycznej budynków i ograniczenie ich zużycia energii.

Nowelizacja dyrektywy EPBD przyjęta na poziomie UE w 2024 r. przewiduje dalej idące wymogi — m.in. ujednoliconą skalę klas charakterystyki energetycznej oraz standardy dla budynków o coraz wyższej efektywności. Te rozwiązania wymagają transpozycji do prawa krajowego; proces dostosowania polskich przepisów do nowej wersji dyrektywy jest rozłożony w czasie. Aktualny stan transpozycji warto śledzić w oficjalnych źródłach, ponieważ przekłada się on wprost na obowiązki dotyczące świadectw.

Pojęcia powiązane ze świadectwem energetycznym:

• Transpozycja dyrektywy — proces wdrażania dyrektywy EPBD do polskiego prawa,
• EUR-Lex — baza, w której znajdziesz tekst dyrektywy EPBD,
• Księga wieczysta — rejestr stanu prawnego nieruchomości objętej świadectwem,
• Najem okazjonalny — przy najmie lokalu świadectwo przekazuje się najemcy,
• MPZP — miejscowy plan zagospodarowania określa przeznaczenie terenu,
• Biura nieruchomości — branża, dla której świadectwa są stałym elementem transakcji.