Weto prezydenta
Odmowa podpisania ustawy przez Prezydenta — Sejm może odrzucić weto większością 3/5 głosów albo Prezydent kieruje ustawę do TK.
ZmianyWPrawie monitoruje proces legislacyjny — to nie jest porada prawna. Treści mają charakter informacyjny i edukacyjny. Stan prawny zmienia się w czasie; zawsze weryfikuj w oficjalnym źródle (Sejm, RCL, ISAP, EUR-Lex) lub skonsultuj się z prawnikiem.
Weto prezydenckie to konstytucyjna kompetencja Prezydenta RP, polegająca na odmowie podpisania ustawy uchwalonej przez Sejm i Senat oraz przekazaniu jej z powrotem do Sejmu z umotywowanym wnioskiem o ponowne rozpatrzenie. Sejm może weto **odrzucić** większością 3/5 głosów w obecności co najmniej połowy ustawowej liczby posłów — wtedy ustawa wraca do Prezydenta i ten musi ją podpisać. Weto to alternatywa wobec skierowania ustawy do Trybunału Konstytucyjnego.
Definicja
Weto Prezydenta RP to konstytucyjne prawo Prezydenta do odmowy podpisania ustawy uchwalonej przez parlament. Po wecie ustawa wraca do Sejmu wraz z umotywowanym wnioskiem o ponowne rozpatrzenie. Podstawa — art. 122 ust. 5 Konstytucji RP.
Procedura
Sekwencja po uchwaleniu ustawy:
- Termin Prezydenta — 21 dni od otrzymania ustawy (w trybie pilnym 7 dni),
- Trzy możliwe decyzje — podpisać, zawetować, skierować do Trybunału Konstytucyjnego (kontrola prewencyjna),
- Po wecie — ustawa wraca do Sejmu wraz z uzasadnieniem,
- Sejm rozpatruje ponownie — głosowanie odbywa się bez rozpatrzenia w komisjach,
- Odrzucenie weta — wymaga większości 3/5 głosów w obecności co najmniej połowy ustawowej liczby posłów (276 z 460),
- Po odrzuceniu — ustawa wraca do Prezydenta, który musi ją podpisać w ciągu 7 dni.
Skutki — co dzieje się po wecie
Jeśli Sejm odrzuci weto większością 3/5, Prezydent musi ustawę podpisać i opublikować w Dzienniku Ustaw. Jeśli Sejm nie odrzuci weta (brak wymaganej większości lub odstąpienie od głosowania), proces legislacyjny tej ustawy się kończy — ustawa nie wchodzi w życie. Identyczny projekt może być wniesiony ponownie w przyszłości; Sejm musi go wówczas rozpatrywać od początku.
Weto przesuwa wejście w życie o tygodnie albo na zawsze
Plan branżowy alarmuje, kiedy ustawa z Twojej dziedziny trafia do Prezydenta — i kiedy zostaje podpisana, zawetowana lub skierowana do TK. 3 dni za darmo.
Wypróbuj plan branżowyWeto a skierowanie do Trybunału Konstytucyjnego
Prezydent może wybrać albo weto, albo skierowanie ustawy do Trybunału Konstytucyjnego — nie obie ścieżki łącznie. Skierowanie do TK to kontrola prewencyjna — jeśli TK uzna ustawę za zgodną z Konstytucją, Prezydent musi ją podpisać. Jeśli TK uzna za niezgodną — Prezydent odmawia podpisania. Wybór między weto a TK zależy od tego, czy zastrzeżenia są merytoryczne/polityczne (weto) czy konstytucyjnoprawne (TK).
Powiązane pojęcia
Pojęcia, z którymi weto prezydenckie współwystępuje:
- Czytanie sejmowe — etapy uchwalania ustawy przed wetem,
- Druk sejmowy — numer ustawy w trakcie procesu,
- Vacatio legis — okres po podpisaniu i publikacji,
- Dziennik Ustaw — publikator po podpisaniu,
- Trybunał Konstytucyjny — alternatywa wobec weta (kontrola prewencyjna),
- Weto kieszonkowe — sytuacja, w której Prezydent nie podejmuje decyzji w terminie (w polskim systemie nie funkcjonuje — termin 21/7 dni jest wiążący).
Najczęstsze pytania
Co to jest weto prezydenta?
Konstytucyjne prawo Prezydenta RP do odmowy podpisania ustawy uchwalonej przez parlament i przekazania jej z powrotem do Sejmu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie. Podstawa — art. 122 ust. 5 Konstytucji RP.
Ile czasu ma Prezydent na decyzję o ustawie?
**21 dni** od otrzymania ustawy do podpisu — w trybie zwykłym. W trybie pilnym (dla projektów rządowych) — **7 dni**. W tym czasie Prezydent musi podjąć decyzję: podpisać, zawetować lub skierować do Trybunału Konstytucyjnego.
Czy Sejm może odrzucić weto prezydenta?
Tak — większością 3/5 głosów w obecności co najmniej połowy ustawowej liczby posłów (276 z 460). Po odrzuceniu weta Prezydent musi ustawę podpisać w ciągu 7 dni i ogłosić w [Dzienniku Ustaw](/slownik/dziennik-ustaw).
Jaką większość trzeba do odrzucenia weta?
**3/5 głosów** w obecności co najmniej **połowy ustawowej liczby posłów**. W praktyce — przy obecności 230 posłów (kworum), do odrzucenia trzeba 276 głosów „za”. To wyższy próg niż zwykła większość, dlatego rządy bez 3/5 koalicji mają realne ograniczenie wobec prezydenta z opozycji.
Czy w Polsce istnieje weto kieszonkowe?
Nie. Weto kieszonkowe (pocket veto) — niepodjęcie decyzji w terminie, znane z systemu USA — w polskim systemie nie działa. Termin 21 dni (lub 7 w trybie pilnym) jest wiążący; brak decyzji Prezydenta w terminie skutkowałby wadą prawną. Prezydent musi aktywnie wybrać: podpisać, zawetować lub skierować do TK.
Czym weto różni się od skierowania ustawy do TK?
Weto to środek **polityczno-merytoryczny** — Prezydent nie zgadza się z treścią ustawy. Skierowanie do TK to środek **konstytucyjnoprawny** — Prezydent ma wątpliwości co do zgodności z Konstytucją. Można wybrać tylko jedną ścieżkę. Po pozytywnym orzeczeniu TK Prezydent musi ustawę podpisać.
Zmiany dla Twojej branży — dziennie na maila
Streszczenie projektu, ocena wpływu i linki do źródeł (Sejm, RCL, ISAP, EUR-Lex). Bez doradztwa — same fakty.
Zobacz plany